Duurzame stedenbouw in woord en beeld
(8.12.2009) Het eerste Vlaamse boek over duurzame stedenbouw is nu beschikbaar. Dankzij de steun van de Vlaamse Overheid, heeft VIBE vzw in het kader van het DuLoMi-project ‘Ecopolis-Vlaanderen’ dit boek kunnen schrijven.
Het boek kan vanaf 11 december gratis gedownloaden worden op www.ecopolisvlaanderen.be.
In dit handboek wordt het ecopolis-concept uitgelegd aan de hand van goede voorbeelden uit binnen- en buitenland. Ook vind je er de visie van de deelnemende experts, methodieken van participatie, en concrete tips voor ontwerpers, studenten of ambtenaren. Het is bovendien een aangenaam en overzichtelijk boek met veel foto’s. Het is wetenschappelijk onderbouwd, en je vindt er verwijzingen naar interessante websites en andere bronnen.
In dit boek bespreken de auteurs, Eva Heuts (VIBE vzw) en Erik Rombaut (ABBLO vzw), zo’n 50 voorbeeldprojecten uit binnen- en buitenland. Vijf daarvan hebben ze verder uitgewerkt omdat deze projecten volgens hen zeer goede voorbeelden zijn. Alle dimensies van het ecopolis-concept komen hier namelijk aan bod.
Ecowijken ‘Loretto-Areal’ en ‘Französisches Viertel’ in de Südstadt, Tübingen (Duitsland)
De ecologische wijk EVA-Lanxmeer, Culemborg (Nederland)
Ecologische woonwijken ‘Vauban’ en ‘Am Schlierberg’, Freiburg-im-Breisgau (Duitsland)
Ecowijk GWL-terrein, Amsterdam (Nederland)
De ecowijk ‘Västra Hamnen/Bo01’, Malmö (Zweden)
Nieuwe publicatie van BOLLES+WILSON:
“A Handful of Productive Paradigms”
(26.10.2009) “A Handful of Productive Paradigms” is het jongste boek van architecten Julia Bolles-Wilson en Peter Wilson.
Dit uitgebreide werk van 296 bladzijden en ongeveer 900 afbeeldingen presenteert niet alleen een recent overzicht van de brede waaier aan projecten door het architectenduo, het houdt ook een theoretisch en cultureel discours dat hun internationale reputatie schraagt. Voor BOLLES+WILSON is architectuur een symbiose van concept en pragmatisme, van het alledaagse en het uitzonderlijke, van masterplan en detail, van stedelijke context en huiselijk interieur, van emotie en ratio. Fenomenologische perceptie en narratieve structuren kenmerken de vormentaal van hun architectuur. Hun gebouwen houden altijd gebruik en comfort in gedachten. Het resultaat is een rijk, intens en elegant boek met talrijke schetsen, plannen en foto’s van Christian Richters.
BOLLES+WILSON werd in 1980 opgericht in Londen en verhuisde negen jaar later naar MÜnster in Duitsland. Het duo heeft projecten ontworpen in Australië, Albanië, Denemarken, Italië, Japan, Libanon, Luxemburg, Nederland en het Verenigd Koninkrijk.
www.ideabooks.nl
www.bolles-wilson.com
Stedelijke dynamiek in Vlaanderen
'Stedelijk dynamiek - Stedenbouw, architectuur en design', het nieuwste nummer van 'Kunsttijdschrift Vlaanderen' werd tijdens de Dag van de Architectuur ll. officieel overhandigd aan de stad Kortrijk. Niet toevallig want er beweegt daar wat; de collegebrug (een ontwerp van Ney and Partners) werd half september geopend, aan de Noordbrug (Bureau Greisch) wordt druk gewerkt, de werf van het Winkelcentrum K (een ontwerp het Gentse architectenbureau Robbrecht en Daem) is volop aan de gang, ...
In de loop van de jaren heeft Kunsttijdschrift Vlaanderen regelmatig in diverse themanummers het accent gelegd op architectuur. Vertrekkend vanuit enkele casestudies in Kortrijk, de stad die zich profileert als "designstad", gaat dit themanummer na hoe het gesteld is met architectuur en vormgeving in de Vlaamse steden.
Het buitenland keek met bewondering naar de pareltjes van onze private woningbouw en tuinen. Op het gebied van publieke bouwwerken en openbare ruimte had Vlaanderen weinig kwaliteitsvolle projecten te tonen. De laatste jaren is daarin verandering gekomen. Er kwam een groter bewustzijn bij beleidsverantwoordelijken en door de inbreng van de Vlaamse bouwmeester ontstond een ander klimaat. De stedelijke dynamiek werpt vandaar haar vruchten af in de realisatie van nieuwe stadhuizen, gerechtshoven, musea en crematoria, maar evengoed in de aanleg van nieuwe bruggen, parkeerplaatsen, parken en straten.
"Kortrijk is tevreden in de groep van Vlaamse steden met stedelijke dynamiek te zitten" verklaarde schepen Wout Maddens "maar het werk is nog niet af". "Kortrijk is groot genoeg om ambitieus te zijn en klein genoeg om gezellig te zijn" besloot schepen Maddens.
Dit themanummer werd samengesteld Marc Dubois en Emmanuel Van Lierde.
www.kunsttijdschriftvlaanderen.be
Atlas van de architectuur van de 21ste eeuw in Franstalige versie
(19.10.2009) Het lijvige werk presenteert verschillende gebouwentypes, van het kleinste particuliere huis of bushokje tot grootschalige projecten als musea, fabrieken of luchthavens, verspreid over de hele wereld.
Elk project wordt voorgesteld aan de hand van een aantal sleutelgegevens: bouwheer, oppervlakte, bouwkost en – nieuw in vergelijking met de vorige atlas – de precieze coördinaten om de locatie van het project via Google Earth® terug te vinden. De projecten worden geïllustreerd met talrijke plannen, doorsnedes en aanzichten, foto’s van interieur en exterieur en een korte beschrijving, met zowel de bijzonderheden als de knelpunten.
De uitwerking van deze publicatie heeft verschillende jaren werk gevraagd. Het is het resultaat van een internationale samenwerking van specialisten, architecten en organisaties zoals de London School of Economics. Die heeft onder meer de statistieken en cartografische gegevens geleverd, die een schat aan informatie over de wereldarchitectuur biedt. Zeer complete en gedetailleerde inhoudsopgaven per type gebouw, naam van het gebouw, architect en locatie maken het mogelijk om de gegevens gericht te vergelijken.
Komt uit op 5 november 2009.
Publicatie “Residential Building As Motivation”
(30.6.2009) Op uitnodiging van Bettina Götz, commissaris van het Oostenrijkse paviljoen op de 11de Biënnale van Venetië, nemen negen architecten deel aan een conferentiecyclus over het thema “de residentiële woning als uitdaging voor conceptuele ontwikkeling in de architectuur”.
De sessies die in openlucht worden georganiseerd op 3 en 4 oktober 2009, zijn het hoofdonderwerp van de publicatie. Transcripties van de originele teksten van de lezingen worden in een weliswaar gecondenseerde versie weergegeven, maar ze blijven dicht bij de gesproken versie. Er worden visuele fragmenten van de presentaties aan toegevoegd, samen met een kort portret van iedere auteur.
“Residential Building as a Motivation” is het resultaat van een nauwe editoriale samenwerking tussen Artec Architekten (Wenen) en Fourre-Tout Editions (Luik).
Met teksten en illustraties van François Roche (Frankrijk), Walter Angonese (Italië), Hermann Czech (Oostenrijk), Pierre Hebbelinck (België), Momoyo Kajima (Japan), Christian Kerez (Zwitserland), Duncan Lewis (UK), Dietmar Steiner (Oostenrijk) en Ellis Woodman (UK).
www.pierrehebbelinck.net/fourretout
Gids Hedendaagse Architectuur Nederland
(20.4.2009) Het vervolg op de Architectuurgids Nederland (1900-2000) verschijnt eind april 2009. Deze Architectuurgids Nederland (1980-nu) geeft met meer dan 500 objecten een overzicht van de meest recente ontwikkelingen binnen de Nederlandse architectuur vanaf het midden van de jaren tachtig tot nu. Opgenomen is een representatieve selectie van het nieuwste werk van de Architekten Cie., Benthem Crouwel, Claus & Kaan, Erick van Egeraat, Atelier Kempe Thill, KCAP, Mecanoo, Meyer & Van Schooten, MVRDV, Neutelings Riedijk, OMA, Onix, UN Studio en Soeters Van Eldonk, maar ook van de vele buitenlandse architecten die in Nederland actief zijn. De handzame uitvoering, de praktische indeling en de uitgebreide registers maken ook deze uitgave weer onmisbaar als inspiratiebron en naslagwerk van de hedendaagse Nederlandse architectuur.
Praktisch: Architectuurgids Nederland (1980-nu). Architectural Guide to the Netherlands (1980-Present) - Paul Groenendijk, Piet Vollaard / Nederlands-Engels / ISBN 978 90 6450 679 6 / € 39,50. Bestellen kan online via www.010.nl/catalogue.
KHBO Campus Brugge, een droom, een architectuur, een beeld
(30.3.2009) KHBO Campus Brugge vat in woord en beeld de realisatie van de nieuwe hogeschool samen. Het ontwerp van architecten Johan Bosschem en Jan De Vloed springt in het oog door zijn expressieve lijnen. Hun concept creëert een leefwereld waar ontplooiing en knowledge exchange een centrale plaats innemen. De foto’s van beeldend kunstenaar Christine Deboosere brengen deze realisatie op een sublieme wijze in beeld
Rationeel expressionisme
Het KHBO-gebouw omschrijft architect Johan Bosschem als rationeel expressionistisch. Functionaliteit, beleving en emotie vormden de inzet ervan.
Het forum en het studielandschap van de KHBO geven gestalte aan een bijna archetypische ruimte. De indringende wanden zijn zoals in de ‘burchten’ van Tadao Ando ‘doordrenkt van deugden en verdriet’. In deze vesting van kennis en zelfontplooiing zijn alle faciliteiten van een hedendaagse leeromgeving voorhanden. Puur functioneel ingerichte ruimtes gaan over in omgevingen waarin veel aandacht is voor de belevings- en amusementswaarde.
Je krijgt niet het gevoel of de indruk in een gebouw rond te lopen maar wel in een stad. Je kan ronddwalen en op verschillende plaatsen zijn comfortabele zithoeken georganiseerd die refereren aan terrasjes op straat. Het stedelijk gevoel wordt ook versterkt door de vele ramen die uitkijken op het forum. De architecten willen in navolging van Hertzberger in hun ontwerp het ontmoeten van mensen stimuleren.
Staal, glas, beton en hout vormen in de ruimtelijkheid van het KHBO-gebouw spannende contrasten. In ‘De architectuur van het geluk’ dicht Alain de Botton deze spanning een bijzondere aantrekkelijkheid toe vanwege de visuele schoonheid, maar ook vanwege het feit dat we er een onmiskenbare menselijke goedheid of rijpheid in herkennen. Het psychologisch perspectief van de uitdrukking maakt deze architectuur ongetwijfeld minder ongenaakbaar en des te menselijker.
Uniek architecturaal fotoboek
Dit luxueus uitgegeven fotoboek toont op aangrijpende wijze de realisatie van een architecturaal concept dat de leeromgeving en wereld met elkaar verenigt. Beeldend kunstenaar Christine Deboosere schetst in pakkende fotografische opnamen het groeiproces van het gebouw. Haar beelden zijn ongemeen helder. In deze bloemlezing herleidt ze de architectuur niet tot een verstild tafereel ontdaan van elk leven, maar toont ze diegenen die haar hebben gemaakt.
Architectuur: Johan Bosschem, Jan De Vloed -
S.A.R. multiprofessionele architectenvennootschap www.sararchitecten.be - Architektenburo De Vloed - www.devloed.be
Fotografie: Christine Deboosere (www.christinedeboosere.com)
Praktisch:
beschikbaar in het Nederlands en Engels - ISBN: 978-90-5349-695-4 – 180 pagina’s – 200 illustraties – 280 x 300 mm hardcover – prijs : €49.
Atlas van de wereldarchitectuur
(28.1.2009) Uitgeverij Phaidon kondigt de tweede editie aan van haar Atlas van de Architectuur van de 21ste Eeuw (Phaidon Atlas of XXIst Century World Architecture). De versie verschijnt in het Engels, een Franse vertaling zou volgen in de herfst van 2009.
De cijfers! In de lijvige uitgave van 812 bladzijden worden 1 037 gebouwen in 89 landen vermeld. Die projecten werden gerealiseerd door 653 architecten, voor budgetten vanaf 3 430 dollar. Er staan kleine projecten in – het kleinste is slechts 6,24 m² groot, het Too-Tall Teahouse van architect Terunobu Fujimori in Japan en grote projecten, zoals de terminal van de luchthaven in Beijing (1,3 miljoen m²) van de architect Sir Norman Foster. De projecten zijn verspreid over de hele wereld, van Noord-Patagonië in Chili (het Indigo Patagonia Hotel door Sebastian Irarrazaval Arcquitecto) tot het noordelijke Svalbard Science Centre in Noorwegen.
De Verenigde Staten voert de lijst aan in de Atlas met 97 projecten, gevolgd door Japan (92), Groot-Brittannië (53) en Zwitserland (47). Frankrijk staat op de negende plaats met 24 vermelde gebouwen, voorafgegaan door Duitsland en Spanje met elk 38 vermeldingen.
Deze tweede uitgave van de Atlas is misschien minder verrassend dan de eerste, omdat de gepresenteerde projecten vaak al algemeen bekend zijn. De opgenomen projecten werden gerealiseerd tussen 2001 en 2008. Prijs: 150 euro.
Info: www.phaidon.com/21stcenturyatlas
Zeven avant-gardistische huizen
(4.11.2008) Met ‘Zeven avant-gardistische huizen’ publiceert Derbigum een boek rond het thema ‘platte daken’. Daarin maakt de Belgische dakspecialist een reis rond de wereld en houdt hij halt bij zeven huizen die een doorslaggevende en avant-gardistische rol speelden in hun land. Resultaat zijn intrigerende foto’s en even interessante verhalen over de zeven huizen, hun bewoners, hun architectuur, hun land en hun waardering.
Het nieuwe boek duikt in het modernisme en selecteert zeven woningen die getuigen van deze tijdloze architectuur. Zo is de komst van het moderne platte dak het resultaat van technische toepassingen die mogelijk werden gemaakt door in staal en beton te bouwen. De hele twintigste eeuw gingen architecten bijzonder creatief om met dit soort bouwwerken in al zijn variaties.
Vijf van de zeven bestudeerde huizen bevinden zich in Europa, gekozen als goede voorbeelden van compromisloze vernieuwing en esthetische innovatie. De projecten staan stuk voor stuk symbool voor hun tijd. Zo ook het Everaert-huis in Brussel, dat begin jaren ‘50 ontworpen werd door architect Jacques Dupuis en toen voor heel wat ophef zorgde.
De opdracht was een huis met twee appartementen te ontwerpen: een was bestemd om te verhuren, het andere was voor de opdrachtgeefster, Madeleine Everaert, die er ook haar kunstcollectie wilde exposeren. De voorgevel is ongetwijfeld de meest monumentale die Dupuis ooit ontworpen heeft. Bijzonder expressief ook, met een puntige betonnen luifel die onstuimig uit de gevel oprijst. Het huis – middenin een burgerlijke wijk waar de huizen onderling ‘verwisselbaar’ zijn – werd in de jaren vijftig als ‘ronduit agressief’ ervaren. De dochter van mevrouw Everaert herinnert zich dat “iedereen de ‘pet’ boven de deur afschuwelijk vond”.
Het boek ‘Zeven avant-gardistische huizen’ (Maurizio Cohen, Uitg. CIVA i.s.m. IMPERBEL, 248 p.) is verkrijgbaar in de betere boekhandel.
Auteur Maurizio Cohen is architect en geeft les aan verschillende Belgische universiteiten en instituten. Co-uitgever CIVA, Internationaal Centrum voor Stad, Architectuur en Landschap, heeft als belangrijkste doelstelling het toelichten van de bestaande stadsarchitectuur en het voorstellen van de huidige creatieve trends.
Nouvel vague
(27.10.2008) Het werk van de Franse internationaal gevierde architect Jean Nouvel wordt verzameld in een boek door de meester zelf ontworpen. De dubbele uitgave wordt in een beperkte en genummerde oplage verkocht in een doorzichtige box van plexiglas, wat doet denken aan Nouvels transparante gevels.
Jean Nouvel, die dit jaar de Pritzker Prize kreeg, is zonder twijfel Frankrijks meest originele en belangrijkste hedendaagse architect. Tussen 1967 en 1970 assisteerde hij invloerdrijke architecten als Claude Parent en Paul Virilio. Nadien richtte hij zijn eigen ontwerpstudio op in Parijs. Hij maakte naam met het Institut du Monde Arabe in Parijs (1981-1987, samen met Architecture Studio). Nadien volgden de Opera van Lyon (1986-1993), het Euralille Shopping Centrum in Rijsel (1991-1994) en de Fondation Cartier in Parijs (zelfde periode). Zijn voornaamste realisaties van het huidige millennium zijn het Cultuur- en Congrescentrum in Luzern (Zwitserland), de spectaculaire Agbar toren in Barcelona, de uitbreiding van het Reina Sofia museum in Madrid, het Quai Branly Museum aan de oever van de Seine in Parijs en het Guthrie Theater in Minneapolis (VS). Nouvel won – naast de Pritzker Prize – de RIBA (Royal Institute of British Architects) Gouden Medaille in 2001.
Jean Nouvel werkte vijf jaar samen met auteur Philip Jodidio aan deze buitengewoon geïllustreerde TASCHEN-monografie. De dubbele uitgave – elk met 400 bladzijden – geeft een volledig beeld van Nouvel’s oeuvre tot nu toe, inclusief nog niet voltooide projecten, zoals het nieuwe Louvre in Abu Dabi, de Philharmonie in Parijs en de uitbreiding van het MOMA in New York. De grafische ontwerpen en de beelden zijn gecreëerd en geselecteerd door de architect.
Auteur Philip Jodidio studeerde geschiedenis en economie aan Harvard, hij was meer dan twintig jaar hoofdredacteur van het toonaangevende Franse Connaissance des Arts. Jodidio publiceerde talrijke artikels en boeken over hedendaagse architectuur, waaronder de TASCHEN-reeks Architecture Now!, Building a New Millennium en monografieën over Tadao Ando, Santiago Calatrava, Norman Foster, Richard Meier en Álvaro Siza.
Praktisch: Jean Nouvel by Jean Nouvel. Complete works 1970-2008 - Philip Jodidio - 2 volumes in plexiglas box - 29 x 36,8 cm - 898 blz. - € 500 - ISBN 978-3-8365-0935-0 - in drie talen (Engels, Frans, Duits). Info: www.taschen.com
Arne Quinze te boek
(8.10.2008) Er is een Engelstalige publicatie uit over het werk van de West-Vlaamse selfmade designer en artiest Arne Quinze (°1971), pionier en creatief fenomeen.
Hij switcht met het grootste gemak van de ene discipline naar de andere in de kunst, vormgeving en architectuur. De voorbije jaren heeft hij een nieuwe, inspirerende designtaal ontworpen, waarmee hij in geen tijd de wereld veroverde. De Primary Pouf 01 (1999) in QM-schuim werd meteen een icoon voor het toen nog jonge Quinze & Milan.
De uitgave “Arne Quinze Works” is de eerste monografie die Arne Quinzes creatieve universum van verleden, heden en toekomst documenteert.
Het boek etaleert gevierde projecten waaronder de meubelcollecties die hij ontwierp voor Quinze & Milan, waarvan hij de creatieve directeur is, net zoals de conceptwagens voor Lamborghini, de kolossale houten Uchronia sculptuur voor het Burning Man Festival in de Nevada Woestijn (de installatie werd trouwens na afloop in brand gestoken) en zijn recente monumentale Cityscape-project in de Brusselse Louisa-buurt, waarvoor hij 60 kilometer hout en 240 000 spijkers gebruikte. Hij ontwierp ook voor de Public Library in Seattle (ontworpen door Rem Koolhaas) en voor merken zoals Swarovski, Moroso en Dark.
Praktisch: Arne Quinze Works, Arne Quinze, uitg. R. Klanten, L. Feireiss (Engelstalig), 26,4 x 33 cm, 320 bladzijden in kleur, 69,90 euro. Meer info: www.arnequinze.tv
Europese reflectie
In het kader van het meerjarige Europese programma 2005-2008 gau:di (Governance, Architecture and Urbanism: a Democratic Interaction) geeft het CIVA (Centre International pour la Ville, l’Architecture et le Paysage) in samenwerking met het RIBA (Royal Institute of British Architects) het boek ‘Looking at European Architecture: a Critical View’ uit. Het werk bevat 27 teksten uit de 27 landen van de Europese Unie over hedendaagse architectuur. Uit de vele behandelde thema’s treden vooral de stedelijke integratie, de hernieuwing, de duurzame ontwikkelingen en de gevolgen van de klimaatwijzigingen naar voor. Alle artikels zijn in hun originele taal opgenomen met een Engelse vertaling erbij.
Looking at European Architecture: a Critical View, CIVA/RIBA, 464 blz., 15euro, ISBN: 978-2-9303-9126-7.l
Een houten baksteen
© Arch. Olivier Dullier
Jaarlijks, naar aanleiding van het gelijknamige salon, publiceert Bois & Habitat een boek met een vijftigtal projecten die gebruik maken van hout. Voor de editie van dit jaar werd de formule grondig herbekeken. Waar vroeger een hele hoop projecten zeer summier aan bod kwamen, is het aantal projecten teruggebracht tot een twintigtal, waardoor het algemene niveau hoger is. De informatie bij de projecten is ook aanzienlijk uitgebreid. Kwaliteit in plaats van kwantiteit, dus. Het nieuwe werk zal voorgesteld worden tijdens het Salon Bois & Habitat dat van 14 tot 17 maart plaats vindt in Namur Expo
(www.bois-habitat.com).
Carnet d’architecture bois, Bois & Habitat
Stille architectuur
Een geluidsmuur voor een landelijke woning... een absurd idee? Misschien niet. Fotograaf Alain Janssens ging aan het werk met een buitengewoon project van Atelier Pierre Hebbelinck. Het resultaat, uitgegeven bij Fourre-Tout, is een klein volume dat de Muur van de Stilte voorstelt en zich ontplooit als een stille akkordeon en leest al een praatgrage postkaart. Het werkje wordt uitgegeven naar aanleiding van de Biennale voor Fotografie en Visuele Kunsten die dit jaar in Luik plaats grijpt.
Mur du Silence, Editions Fourre-Tout/ Alain Janssens - www.pierrehebbelinck.net/fourretout
Hedendaags Limburg
‘Limburgse Architectuurproeven’ (LAP) omvat een selectie van kwaliteitsvolle hedendaagse architectuurprojecten in Limburg van de afgelopen tien jaar. Architectuurwijzer verzamelde ruim 250 inzendingen waaruit uiteindelijk 28 projecten werden geselecteerd. De projecten geven een overzicht van de architecturale kwaliteiten die in de provincie worden gerealiseerd. De selectie wordt aangevuld met interviews met de betrokken architecten, krantenartikels, persoonlijke bijdragen van de medewerkers van Architectuurwijzer en een routeplanner die de gebruiker in staat stelt alle 28 projecten ook “in het echt” te gaan bekijken. Het boek levert een gevarieerde benadering die zowel leek als professioneel een inkijk biedt in het architectuurlandschap van Limburg.
LAP (148 pagina’s) kost 19,90 euro en is te koop in: De Standaard Boekhandel (heel Limburg), De Markies van Carrabas (Hasselt en Lier) en Copyright (Antwerpen en Gent). Bestellen kan via lap@architectuurwijzer.be Voor 4,30 euro extra wordt het boek per post toegezonden.
Frédéric Borel
Met 156 bladzijden en meer dan 250 illustraties vertelt dit boek het verhaal van het project van de Franse architect Frédéric Borel voor de architectuurschool 'Ecole Supérieure d'architecture de Paris – Val de Seine'. De hele levensweg van het project, van de ontwerpwedstrijd tot de oplevering, komt aan bod. De school werd ingeplant langs de Seine, naast een oud industrieel gebouw. Borel probeerde de verschillende stedelijk elementen van de site te verenigen in zijn project. Het volume dat hij bedacht is tegelijk compact en gefragmenteerd, ondoorschijnend en transparant, maar is bovenal helemaal geïntegreerd in de nieuwe gemengde wijk met woningen, kantoren en universitaire faciliteiten die er verrees.
Richard Scoffier, Alain Pélissier, Frédéric Migayrou, Ecole nationale supérieure d’architecture Paris Val-de-Seine – Frédéric Borel, Archibooks.
Oostenrijks duo
Het Oostenrijkse architectenbureau Riepl Riepl Architekten verwierf faam met zeer uiteenlopende projecten, van culturele en industriële gebouwen tot woningen en kerken. Voor Peter en Gabriele Riepl is het zoeken naar nieuwe constructies secondair. Waar het hen om te doen is, is ruimten en locaties herdefiniëren. Dit boek verzamelt hun belangrijkste projecten met bladvullende foto’s, tekst en projectinformatie, in het Engels en het Duits.
Riepl Riepl Architekten Sites. Springer Wien New York, 2008, 287 blz. ISBN: 978-3-211-33986-2
Actueel, tijdloos én Belgisch
Voor deze vierde editie van ‘Belgium New Architecture’, kozen architect Joël Claisse en auteur Pierre Loze duurzame ontwikkeling als thema. Dat naar aanleiding van de presentatie van het internationaal station voor wetenschappelijk onderzoek ‘Prinses Elisabeth’ dat momenteel wordt opgesteld op Antarctica. De inleiding van het boek bevat vragen en antwoorden rond de klimaatsveranderingen en het belang van onderzoek in architectuur.
Los daarvan bevat Belgium New Architecture, net zoals zijn voorgangers, tal van creatieve, vernieuwende en ecologische projecten. Niet alleen woonruimtes maar ook burelen, openbare en culturele plaatsen en designobjecten zijn opgenomen in het boek. Komen aan bod: het station van Luik-Guillemins door Santiago Calatrava, het Justitiepaleis van Antwerpen door Richard Rogers, het eigentijdse Wiels_Centre door Art & Build, het stadsmeubilair van Xavier Lust, Belmont Court van Architectes Associés (in 2007 bekroond op vastgoedbeurs MIPIM), de Dexia Toren van Samyn en Jaspers… om enkel die te noemen. Kortom: het is opnieuw een onmisbare verzameling de mooiste Belgische realisaties, actueel en tijdloos, van de voorbije twee jaar. Het 4de deel in de reeks Belgium New Architecture is een echt naslagwerk dat iedereen met interesse in actuele Belgische architectuur in huis moet hebben.
Belgium New Architecture 4 / 264 Blz. / 30 x 24 cm / ISBN 2-930451-04-1 / Prisme Editions / 49.50€
Architectuur vanuit vogelperspectief
Boeken over architectuur zijn er bij de vleet en boeken met luchtfoto’s zijn ook erg in, maar nu is er met Vlaamse Architectuur vanuit de Lucht een boek dat deze twee thema’s combineert. Piloot Tom Ector, fotograaf Marc Sourbron en journalist Rik Neven doorkruisten heel Vlaanderen op zoek naar de markantste architectuurprojecten en bundelden die in een zeventalige publicatie met zelfs bijschriften in het Chinees en het Japans.
Luchtfotografie en architectuur zijn voor elkaar gemaakt. De voorstelling van een nieuw architectuurproject gebeurt steevast aan de hand van een 3D-visualisatie vanuit vogelperspectief. Eenmaal het gebouw klaar is, krijgt (bijna) niemand het gebouw nog vanuit de lucht te zien. Jammer, want pas als je letterlijk kan neerkijken op een gebouw of site, krijg je een duidelijk zicht op het volumespel.
Uit een totaalbestand van meer dan 3000 luchtfoto’s selecteerden de samenstellers ongeveer 150 beelden waardoor het kijkboek een mooie staalkaart vormt van wat Vlaanderen te bieden heeft op architectonisch vlak. De publicatie is evenwel meer dan een kijkboek. Bij elk project staan de namen van de ontwerper, de bouwheer, het studiebureau en de hoofdaannemer vermeld. Uniek is zonder meer het zeventalig karakter van het boek. De bijschriften werden vertaald in het Frans, Engels, Duits, Italiaans, Japans en Chinees. Een ideaal relatiegeschenk dus voor buitenlandse gasten met een hart voor architectuur.
Vlaamse Architectuur vanuit de Lucht / Uitgeverij Palindroom / ISBN: 978-90-78699-02-6 / 180 blz. / € 29
Brussels vademecum voor kwalitatieve overheidsopdrachten
(25/09/07) Hoe kwaliteitsarchitectuur realiseren bij overheidsopdrachten? Françoise Dupuis (PS), Brussels staatssecretaris voor Huisvesting en Stedebouw, heeft daarvoor een vademecum opgesteld. Dat kwam tot stand onder toezicht van specialisten van o.a. architectuurschool La Cambre.
De overheid is de stuwende kracht in de imagoverbetering van de stad en overheidsopdrachten moeten dan ook geïntegreerd worden in een collectieve aanpak van stadsvernieuwing, zo luidt de achterliggende gedachte. Het vademecum geeft het goede voorbeeld aan de hand van enkele geslaagde projecten en moet zo de verschillende overheidsinstellingen aansporen te kiezen voor kwaliteitsarchitectuur bij opdrachten voor administratieve gebouwen, woningen, scholen of openbare plaatsen.
Het vademecum kwam tot stand na geanimeerde debatten tijdens een zeer geslaagd colloquium aan La Cambre, waaraan vertegenwoordigers van de academische- en verenigingswereld, architecten en juristen deelnamen. Opgevat als een hulpmiddel bij de besluitvorming bespreekt het vademecum op didactische wijze de beperkingen en de mogelijkheden waar de autoriteiten rekening mee moeten houden. Het is opgesplitst in een praktisch en een juridisch deel.
Het eerste deel omvat 44 aanbevelingen voor een goede praktijk inzake overheidsarchitectuur. Het belang van een goed uitgeschreven opdracht en van een structurele en coherente aanpak komen erin aan bod. Er zijn ook enkele goede voorbeelden uitgewerkt, in België en elders, zoals: het Ursulinenplein in Brussel, de cultuurzaal van Zinnik en de uitbreiding van het Koninklijk Atheneum in Oostende.
In het tweede deel worden de beginselen en normen uiteengezet die van toepassing zijn op de verschillende soorten opdrachten: offerteaanvraag, onderhandelingsprocedure, prijsvraag, aanbesteding. Door middel van verwijzingen in het eerste deel wordt het mogelijk in het tweede deel onmiddellijk die stukken terug te vinden die handelen over de juridische aspecten waarmee rekening moet worden gehouden.
Het vademecum wordt gedrukt op een oplage van 1500 exemplaren in het Frans en in het Nederlands en richt zich tot alle overheden die binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest actief zijn: gemeenten, OCMW's, gemeentelijke vzw's, de Gemeenschappen, het Gewest, de pararegionale instellingen, de federale overheid, Beliris, de NMBS,...
Architectuur in Frankrijk
In de nieuwe reeks van Taschen die een blik werpt op de wereldarchitectuur en de trends volgt van land tot land, is recent “Architecture in France” verschenen. Dit boek werpt een licht werpt op een twintigtal Franse architecten en hun recente realisaties, middels een overvloed aan afbeeldingen.
Naast de projectbeschrijvingen vind je ook de contactinformatie en korte biografieen van de geselecteerde architecten: Matali Crasset, Odile Decq, Jean-Marie Duthilleul, Edouard François, Manuelle Gautrand, Jakob + MacFarlane, Lacaton & Vassal, Jean Nouvel, Marin-Trottin/Périphériques, Dominique Perrault, Christian de Portzamparc, Rudy Ricciotti, Valode & Pistre, Jean-Paul Viguier, Jean-Michel Wilmotte.
De schrijver van reeks, Philip Jodido, studeerde kunstgeschiedenis en economie in Harvard en was twee decennia lang de hoofdredacteur van het Franse kunsttijdschrift “Conaissance des Arts”. Hij heeft vele artikels en boeken geschreven waaronder monographiën over Norman Foster, Richard Meier, Álvaro Siza, Tadao Ando, en Renzo Piano.
Architecture in France - Jodidio, Philip Hardcover 23.1 x 28.9 cm -
192 pagina’s - www.taschen.com
ISBN 978-3-8228-5257-6
(Duits, Frans, Engels)
Nieuwe winkelinterieurs
Consumenten krijgen meer en meer keuzemogelijkheden aangeboden door de nieuwe manier waarop winkeldesign wordt aangewend om koopkracht aan te trekken. Modieuze merken gaan de samenwerking aan met bekende architecten om een merkstrategie en reclame op lang termijn te ontwikkelen met recent ontworpen vlaggenschipwinkels. Ironie, speelse subversieve en verrassende elementen worden ingepast in de interieurs om de klanten een nieuw palet aan ervaringen aan te reiken.
Het boek “Design for shopping” biedt een omvattende selectie van winkelinterieurs in de hele wereld. Na een korte introductie is het boek verdeeld in zeven hoofdstukken die aan de volgende thema’s zijn gewijd: oude merken, technologie en shoppen, modieuze stopplaatsen, speels shoppen, nieuwe manieren en plaatsen om te winkelen en verkopen van lifestyle, mode en kunst. Elk hoofdstuk begint met een interview van een belangrijke figuur van het “retail design” en verkent hun standpunten over hoe winkelgewoonten het ontwerpen beïnvloeden. Tot de geïnterviewde architecten, designers en winkelhouders behoren o.a. Amanda Levere van Future Systems, Terence Conran en Hani Rashid.
“Design for Shopping. New retail interiors” door Sara Manuelli -
Taal: Engels - 192p. - 28 x 24 cm/ Hardcover- Prijs: € 45 -
ISBN 90-6369-136-X
www.bispublishers.nl
« Het Nachtboekje, Schepsels uit dromen en nachtmerries in de Art Nouveau » wordt uitgegeven door de Directie Monumenten en Landschappen in het kader van haar deelname aan de activiteiten van het Art Nouveau netwerk. Deze brochure toont voorstellingen van dieren en planten in en op Art Nouveau gebouwen uit de steden en regio's die lid zijn van het « Réseau Art Nouveau Network ». De Directie Monumenten en Landschappen van het Ministerie van het Brussels Gewest is de projectleider van dit netwerk waarbij reeds 18 steden, regio's en instellingen uit heel Europa aangesloten zijn. Het doel van dat netwerk is het sensibiliseren van de Europese burgers voor hun Art Nouveau erfgoed.
« Het Nachtboekje » is de derde uitgave in een in 2003 opgestarte reeks. De Directie Monumenten en Landschappen geeft de papieren versie van dit werk op 10.000 exemplaren uit, terwijl de andere leden van het netwerk enkel de elektronische versie ter beschikking van hun publiek stellen.
Op de schitterende foto's van details uit Art Nouveau architectuur en decoraties kunnen de kinderen de draken, uilen, vleermuizen, eekhoorns, salamanders, scarabeeën en duivels ontdekken die de gevels en de interieurs van de gebouwen sieren. De voorstellingen van dieren en planten verschillen van land tot land en van streek tot streek. Het boekje laat de kinderen naar de steden van het netwerk reizen, naar Riga, Tbilisi, Helsinki, Barcelona, Glasgow ... en Brussel. Ze kunnen het boekje op ludieke wijze vervolledigen door het toevoegen van tekeningen en het uitvoeren van spelletjes. Ze kunnen ook kennis maken met andere talen daar het om een drietalige uitgave gaat, met Engels, Frans en Nederlands.
Het Art Nouveau netwerk voert talrijke gemeenschappelijke projecten uit in de diverse landen die er bij aangesloten zijn. Deze brochure, maar ook andere pedagogische hulpmiddelen en een multimedia presentatie van de Art Nouveau. Voortdurend wordt expertise uitgewisseld, worden publicaties uitgegeven en tentoonstellingen opgezet.
Voor verdere informatie over de lopende projecten kan men terecht op de website: www.artnouveau-net.eu
« Het Nachtboekje » zal eerstdaags gratis ter beschikking van de leerlingen van de 5de en 6de leerjaren van het basisonderwijs worden gesteld. Het zal ook worden overgemaakt aan de organisaties voor huiswerkbegeleiding en aan alle bibliotheken. Andere belangstellenden kunnen het boekje vanaf 3 januari 2007 afhalen in de Sint-Gorikshallen of het via mail bestellen bij broh.monumenten@mbhg.irisnet.be
Jaarboek architectuur in Vlaanderen 2004-2005
Het ‘Jaarboek Architectuur Vlaanderen’, een uitgave van het Vlaams Architectuurinstituut (VAi) verscheen recent voor de zevende maal. De editie 2006 (verkrijgbaar zowel in het Nederlands als in het Engels), stelt een selectie van 34 projecten voor aan de hand van heldere projectbeschrijvingen en uitgebreid beeld- en plannenmateriaal.
Wat volgens het VAi opviel bij de selectie is de ‘intensive care’ die besteed wordt aan de projecten en het toenemende belang van strategieën wanneer architecten geconfronteerd worden met beperkte budgetten, met tijdsplanning en met strikte randvoorwaarden. Architecten zouden meer en meer het proces begeleiden van een scenario dat zelden ten volle gerealiseerd wordt.
Meer dan een overzicht van projecten
Het jaarboek brengt niet alleen verslag uit van de architectuurproductie van de voorbije twee jaar maar legt ook de achtergronden en tendensen bloot. Het boek besteedt daarbij aandacht aan de steeds complexer wordende taak van de architect en de invloed daarvan op de architectuurpraktijk.
De architect en de ontwerppraktijk vormen voor de redactie de uitvalsbasis voor het jaarboek. De architect is niet alleen de eerste beoogde lezer, maar ook het vertrekpunt voor de vraagstelling van de artikels. De drie eerste artikels focussen op een aantal actoren binnen het bouwproces en behandelen daarbij specifiek de overheid als opdrachtgever, de culturele dimensie van architectuur en het veranderende opdrachtgeverschap. De twee volgende artikels behandelen de architectuurpraktijk en staan stil bij de rol van de architect als strateeg en zijn vakmanschap. In de drie laatste artikels komt het wonen an sich aan bod, zij onderzoeken het ideaal van de woning op het platteland, de noodzaak aan experimentele groepswoningbouw en het nieuwe individuele wonen.
Een voorsmaakje
Woongebouw met winkels ‘Helix’, Antwerpen - Popincini en Lootens, ir.- architecten. Foto: Tom Grobet.
Toch zullen de projecten de aandacht van de lezers het meest bevangen. In Kampenhout-Sas staat nu een nieuwe toren, van SSA/XX architecten, die een verkeersknooppunt aan een bocht in het kanaal Leuven-Dijle flankeert. Bouwkundige details geven de centrale bedieningspost een soort raadselachtige en melancholische meerwaarde, die duidelijk maakt dat het werk (de sluiscontrole) en de plaats van de actie (het kanaal) geleidelijk aan fysiek niet meer samenvallen.
De 17 sociale wooneenheden te Kessel-Lo van BOB361 architecten vormen een ander mooi voorbeeld. Het project illustreert hoe met ogenschijnlijk gemak dat de stedenbouwkundige regels en de stringente voorwaarden van de sociale woningbouw toch ruimte kunnen bieden aan morfologische en typologische vernieuwing
Het woongebouw met winkels ‘Helix’ van Popincini en Lootens te Antwerpen hecht uiterst verschillende schalen en straatbeelden naadloos aan elkaar. Het lichtspel op de gevelbekleding in lood zorgt voor een subtiele inpassing die de omliggende architectuur in haar waarde laat.
Rondleidingen en lezingen
Het VAi ontwikkelt naar aanleiding van deze nieuwe editie van het jaarboek een educatief luik samen met Amarant. Deze vereniging is een studie- en educatiecentrum die tot kunstbeleving binnen een ruime culturele context tracht aan te moedigen. Amarant organiseert lezingen rond thema ’s die in het jaarboek van het VAi aan bod komen en rondleidingen in een aantal geselecteerde architectuurprojecten. Informatie hierover kan op de website van Amarant (www.amarant.be) gevonden worden.
“Jaarboek architectuur Vlaanderen 04 05 editie 2006”. Vlaams architectuurinstituut. 242 pagina’s, € 49,5 euro - ISBN: 90-8095-295-X (Nederlands) ISBN: 90-8095-295-8 (Engels). www.vai.be
Albert Bontridder, architect en dichter
Een derde boek van Francis Strauven is verschenen bij AAM uitgaven in de reeks «Meesters van de moderne architectuur. Deze keer ontdekt de lezer de boeiende
persoonlijkheid en visies van Albert Bontridder, één van de weinige hedendaagse architecten die ook als schrijver bekend werd. Hij tekende zijn projecten voornamelijk zelf of in samenwerking met Jacques Dupuis (1914 – 1984), de belangrijkste naoorlogse architect in Wallonië.
De individuele woningen die hij vanaf de jaren ’50 tot stand bracht, zijn opgevat als organismen die vorm krijgen in wisselwerking met hun natuurlijke context. Ze worden gekenmerkt door een vrije, informele geometrie. Bontridder zette zich af tegen de heerschappij van de rechte hoek, ‘niet uit gebrek aan discipline maar om fysieke en morele verstarring te vermijden, uit een verlangen om te ontvangen en aan te bieden’. Internationaal, is Bontridder dus te situeren in de oppositie aan de heersende rationalistische stroming van het Modernisme. Zijn buitenlandse evenbeelden zijn dus Frank Lloyd Wright (USA), Alvar Aalto (Finland) et Gunnar Asplund (Zweden). Tot zijn belangrijkste realisaties (door hemzelf of in diverse samenwerkingen ontworpen) behoren de villa Franeau te Erbisoeul, het Piscador huis te Destelbergen, de modelwoning van het SBUAM aan de 9ième Triënnale te Milaan, de universitaire campus van het Sart-Tilman te Luik en de gebouwen voor de campus van de VUB.
Als architectuurcriticus werd Albert Bontridder bekend door bijdragen aan verschillende tijdschriften waaronder Architectura (1948-1949) en Architecture (1952-1970), waarvan hij een medeoprichter was. In de literatuur behoort Albert Bontridder, naast Hugo Claus en Paul Snoek, tot de belangrijkste Vlaamse dichters van de naoorlogse generatie.
«Albert Bontridder, architect en dichter» door Francis Strauven. Editions des Archives d’Architecture Moderne. 19 x 21 cm - 110 zwart/wit en kleurenafbeeldingen - Prijs : 25€
ISBN : 2-87143-162-0 - www.aam.be
